Động từ + 았더니/었더니
1. Ngữ pháp này diễn tả sau khi thực hiện hành động ở mệnh đề trước thì người nói phát hiện một điều gì đó mới ở mệnh đề sau khác với tình huống trong quá khứ. Có thể dịch tương đương sang tiếng Việt là “đã… nên…”.
Trong trường hợp này, có thể sử dụng cấu trúc tương đương ‘(으)니까’.
어제 운동을 했더니 오늘 몸이 아파요.
Hôm qua tập thể dục nên hôm nay đau người.
어제 밤에 커피를 마셨더니 잠이 안 왔어요.
Đã uống cà phê tối qua nên không ngủ được.
산책을 했더니 기분이 좋아졌어요.
Đi dạo xong thì tâm trạng tốt lên.
2. Cấu trúc này cũng thể hiện sự việc hay tình huống trong quá khứ trở thành lý do hay nguyên nhân ở vế sau. Có thể dịch là “đã… nên…”.
오랫동안 앉아 있었더니 허리가 아파요.
Vì ngồi lâu quá nên đau lưng.
날씨가 추웠더니 아이들이 감기에 걸렸어요.
Vì thời tiết lạnh nên lũ trẻ bị cảm.
아침을 안 먹었더니 점심 때 너무 배고팠어요.
Vì không ăn sáng nên đến trưa đói quá trời.
3. Chủ thể của hành động xảy ra ở mệnh đề trước ‘았더니/었더니’ thường là ngôi thứ nhất.
매운 음식을 먹었더니 속이 안 좋아요.
Ăn đồ cay nên cảm thấy khó chịu trong bụng.
4. Tuy nhiên khi mệnh đề trước trích dẫn lời nói của người khác thì chủ ngữ có thể là ngôi thứ 3.
친구가 피곤하다고 했더니 일찍 집에 갔어요.
Vì bạn tôi nói là mệt nên đã về nhà sớm.
친구가 아프다고 했더니 선생님이 조퇴를 허락했어요.
Vì bạn tôi nói bị ốm nên thầy cho về sớm.
5. Cũng có trường hợp chủ ngữ ở mệnh đề trước là ngôi thứ ba và người nói đang hồi tưởng hành động đã được hoàn thành của người khác. Lúc này, khi chủ ngữ mệnh đề trước và mệnh đề sau không đồng nhất thì rất nhiều trường hợp diễn tả phản ứng về hành động ở mệnh đề trước. Nói cách khác, hành động ở mệnh đề trước là nguyên nhân dẫn tới kết quả của mệnh đề sau.
동생이 문을 열었더니 고양이가 밖으로 나갔어요.
Em tôi mở cửa thì con mèo chạy ra ngoài.
동생이 냉장고를 열었더니 케이크가 있었어요.
Em tôi mở tủ lạnh thì thấy có bánh kem.
6. So sánh ‘-더니’ & ‘-았/었더니’
_________________
Xem thêm Các Ngữ Pháp Trung – Cao Cấp Tại Đây
? Học thêm tiếng Hàn: Facebook Unnie Korean
? Luyện nghe siêu dễ thương: YouTube Unnie Korean
? Giải trí & học vui mỗi ngày: Tiktok Unnie Korean